گزارش صعودبه آیقارازمسیردره

به دلیل بارندگی های اخیرکوههای اطراف شهرستان مشکین شهرامسال طراوت وزیبایی فوق العاده ای دارند.بااینکه حدودیک ماه قبل صعودی به منطقه آیقارازمسیرقینرجه داشتیم،تصمیم گرفتیم صعوددیگری واینبارازمسیردره به این ارتفاعات انجام دهیم.جمعه 88/4/5ساعت هفت ونیم صبح راهی آبگرم قینرجه می شویم.به دنبال چندبرنامه سنگین که درهفته های گذشته داشته ایم تعداداعضافعال گروه به شدت کم شده وبه نظرمی رسدخصوصاپس ازصعودفوق العاده سنگین به آیقاروتندیرلی که درتاریخ هشتم خردادودرهوای نامساعدانجام شدوشامل حدودسیزده ساعت کوهپیمایی دشواربود،تعدادی ازگروه عطای کوهنوردی رابه لقایش بخشیده اند.کوهنوردی ورزش سنگینی است وعلیرغم نشاط وشادابی واعتمادبه نفسی که به شخص می دهدتنهاکسانی که واقعاعاشق این ورزش مفرح هستندقادرندبصورت مداوم آنراانجام دهندوظاهراتعداداین افرادعاشق درگروه ماتنهاسه نفربوده اند.
به هرروی ساعت هشت گروه سه نفره ماحرکت خودراازآبگرم قینرجه آغازمی کند.مشکین شهرمنطقه کم بارانی است ومعمولامراتع کم ارتفاع تردراین موقع ازسال کاملا خشک می شوند،ولی امسال به لطف بارش های مداوم باران دردوماه اخیراثری ازخشک شدن مراتع دیده نمی شود.عطرگل های وحشی ،وزوززنبورهاوصدای پرندگان گوناگون طبیعت رابسیارزیباومسحورکننده کرده است.آنقدرغرق این زیبایی هاگشته ایم که متوجه نمی شویم کی به ابتدای دره آیقاررسیده ایم.
صبحانه مختصری می خوریم ووارددره می شویم.همانگونه که درنوشته های پیشین وخصوصادرمطلب مسیرهای صعودبه آیقارتوضیح داده شده است،زیباترین ودرعین حال دشوارترین مسیرصعودبه آیقارمسیردره می باشد.علت این دشواری هم این مسئله است که امکان گذرازکناررودخانه دربیشترقسمت هاوجودنداردوبایدازدوطرف دره برای صعوداستفاده کردوبطورمرتب ازرودخانه گذشت وچپ یاراست دره رابرای صعودانتخاب کرد.حتی درقسمت هایی ازمسیرنیمچه صخره نوردی های کوتاهی هم نیازاست.رودخانه درقسمت هایی ازمسیراززیرتوده های برف عبورمی کندومنظره بسیارزیبایی بوجودمی آید.یکی دوباروبااحتیاط کامل ازروی این توده های برف یخزده عبورمی کنیم.رودخانه پرآب است وگاهی حین عبورلحظه ای مارامهمان خودکرده وکفش وشلوارمان راخیس می کند.باکی نیست ودرمقابل اینهمه زیبایی مشکلات کوچک رنگ می بازند.ردپای حیوانات وحشی دردوطرف رودخانه پراکنده اند.درچندنقطه ردپای خرس به وضوح دیده می شود.اکثرردپاهای دیگرمربوط به گرازوگرگ است.دریکی ازنقاط صعب العبورغاری دردیواره دره قرارداردکه درسالهای گذشته چندین بارردپای خرس رادرورودی آن دیده ام وبا اینکه می دانیم خرس حیوان بسیارآرامی است وامکان حمله آن به انسان بسیارپایین،ولی بازاحتیاط رارعایت کرده وقبل ازرسیدن به نزدیکی غارترقه ای منفجرمی کنیم تاوجودحیوان درون غاریادرآن نزدیکی مشخص شود.خبری نمی شودومابه مسیرخودادامه می دهیم.دردونقطه آبشارهای زیبایی درمسیررودخانه ایجادشده است وخصوصاوجودبرف دراطراف آنهامناظرزیبایی بوجودآورده است.ساعت یک ونیم ازقسمت تنگ دره خارج می شویم.ازاین نقطه به بعددره بسیارعریض می شود.چشمه های فراوانی دراین قسمت قراردارندکه یک ساعت بعدبه کناریکی ازآنها می رسیم.منطقه کاملاخلوت است وبدلیل وجودعلوفه درارتفاعات پایین ترهنوزعشایربه این قسمت ازکوه نیامده اند.کنارچشمه نهارمی خوریم وساعت چهارونیم آهنگ بازگشت می کنیم.برای صعودبه خودقله ازاین مسیربایدحداکثرساعت شش ازشهرحرکت کردوازنظرزمانی امکان صعودبه قله رانداریم وبه همین حدبسنده می کنیم.دربازگشت بارش باران آغازمی شودومانیم ساعتی زیرنایلونی که همراه داریم می نشینیم وپس ازبندآمدن باران به راهمان ادامه می دهیم.بازگشت ازراه مالروشرق دره راحتترین مسیربرای پایین آمدن است.ساعت هفت ونیم به قینرجه می رسیم وپرونده صعودی دیگربرای مابسته می شود.                        والسلام

                                         دره آیقار-پنجم تیرهشتادوهشت

                                         آبشاری درمیان برف-دره آیقار-پنجم تیرهشتادوهشت

                                        دره آیقار-پنجم تیرهشتادوهشت

گزارش صعودبه دامنه کسراداغ

جمعه مورخه 88/3/22ساعت ده صبح مشکین شهررابه قصدصعودبه منطقه قوردلی گول(goordli gol)دردامنه کسراداغ ترک می کنیم.علت تاخیرطبق معمول کم لطفی یکی ازدوستان است.پس ازرسیدن به روستای موئیل مسیرمان رادرجاده خاکی زمین گرمایی ادامه داده ووقتی به موازات رضوان دره می رسیم اتوموبیل رادرکناره راه پارک کرده وبه سوی ابتدای رضوان دره حرکت می کنیم.هواعالی است وبارش باران درچندروز اخیرسبب طراوت هواورشدگیاهان شده ومنظره جالبی ایجادکرده است.همه جاآلاچیق های عشایردیده می شودوکوه به تصرف آنهادرآمده است.پس ازنیم ساعت به ابتدای رضوان دره می رسیم.بالا رفتن ازشیب تنداین دره باوجودسخت بودن لذت بخش است وشکل مسیرومناظراطراف بسیارجالب می باشد.به عنوان نمونه ازقسمت های فوقانی دره کل دورنمای قله آیقاروتندیرلی دیده می شود.باقیمانده های برف زمستانی درهمه جاپرکنده است.پس ازحدوددوساعت به انتهای دره رسیده وبه دره زیبای ساری گونی(sari goney)که عمودبررضوان دره قرارداردمی رسیم.(درمورداین مسیردرمطلب ،زیباترین مسیرصعودبه سبلان ،توضیح داده شده است).

به علت سردی هوادراین قسمت ازکوه هنوزگیاهان بطورکامل رشدنکرده اندولی باوجوداین ساری گونی بازهم فوق العاده زیباست.پس ازپشت سرگذاشتن ساری گونی به کنارآبگیرقوردلی گول می رسیم.ساعت سه ونیم بعدازظهراست .اطراف قوردلی گول یکی اززیباترین مناطق پیرامون ساوالان می باشد.کسراهنوزبرف انبوهی برخودداردوقله سلطان بامه پوشیده شده است.اطراف قوردلی گول توده های عظیمی ازبرف یخ زده دیده می شود.دره هرم چال هنوزمالامال ازبرف است وبرای ورودبه آن بایددوسه هفته ای صبرکرد.نهارمختصری خورده وساعت پنج ونیم آهنگ بازگشت می کنیم.هوابطورناگهانی ابری می شودواحتمال بارش باران می رود.بدلیل شیب زیاددره ترجیح می دهیم ازکوره راهی که شیب کمتری داردپایین برویم،هرچندکه مسیرمان طولانی ترمی شود.دراواخرمسیررگبارباران وبدنبال آن تگرگ آغازمی شودومادرکنار تخته سنگ بزرگی زیرنایلونی که به همراه داریم پناه می گیریم ووقتی می بینیم بارش باران طولانی شده است چای دم می کنیم وهمانجازیرنایلون بساط چای رافراهم می کنیم.ساعت هفت ونیم باران کمترمی شودومابه سمت اتوموبیل حرکت می کنیم.ساعت هشت کنارماشین هستیم ومن طبق معمول برای آخرین بارساوالان رانگریسته وزمزمه می کنم:

دومان سالامات قال                 داغ سالامات قال               والسلام

                                                               

                                                                                  رضوان دره-88/3/22

                                                                            قوردلی گول-88/3/22

                                           دورنمای قله کسراازکنارقوردلی گول-88/3/22

گزارش کوهپیمایی درشیروان دره

این جمعه(88/3/15)تصمیم گرفتیم برای کوهپیمایی به شیروان دره برویم.این دره یکی اززیباترین مناطق اطراف مشکین شهرمی باشدکه شهرت زیادی بین کوهنوردان منطقه وحتی سایرمناطق ایران دارد.این دره ازآبگرم شابیل درشمال کوه ساوالان شروع شده وبطول 12کیلومترتانزدیک شهرلاهرودادامه می یابد.درموردوجه تسمیه این دره دونظریه وجوددارد.افرادمحلی معتقدنداین دره متعلق به زنی بنام شیروان بوده است وبه همین دلیل شیروان دره نامیده شده است.مطابق نظریه دوم چون سپاهیان شیروان شاه حین جنگ باشیخ حیدر(پدرشاه اسماعیل صفوی)دراین دره کمین کرده وباغافلگیرکردن شیخ حیدراوراکشته اند,ازآن پس این دره شیروان دره نام گرفته است.علت شهرت این دره اولاصعب العبوربودن بیشترقسمت های آن است که سبب شده بوددرگذشته این دره به محل زندگی وحوش بدل شده وکمترکسی جرات ورودبه قسمت های عمیق آنراداشته باشد.ثانیااین دره دارای صخره هاوبریدگی های کم نظیری می باشدکه منظره ای سهمناک به آن می دهد.ازبعدتاریخی هم علاوه برروایت موجوددرزمینه کشته شدن پدرشاه اسماعیل دراین دره,می گویندنادرشاه افشارحین عزیمت به مغان برای تاج گذاری ,به دیداراین دره آمده ومحلی که اوایستاده وازآنجابه دره نگریسته است هنوزهم نادرباخان یعنی محلی که نادرازآنجادره رانظاره کرده است,نام دارد.                                                                       ساعت هشت صبح مشکین شهررابه قصدشهرلاهرودترک می کنیم.هواعالی است وهمه چیزبرای یک برنامه کوهپیمایی مهیاست.اتوموبیل رادرلاهرودپارک کرده وباماشین کرایه ای به سمت آبگرم شابیل حرکت می کنیم.چندکیلومترجلوترراه به دره نزدیک می شودوماپیاده می شویم وازکوره راهی که به داخل دره می رودبه درون دره سرازیر می شویم.دراین قسمت دره عمق زیادی نداردوازعظمت وابهت وسهمناکی شیروان دره هنوزخبری نیست.

                                                            شیروان دره-88/3/15

                                                                                        شیروان دره -88/3/15

                                                                             شیروان دره-88/3/15                                        

پیگیری ادامه گزارش وتصاویردیگری از شیروان دره درادامه مطلب

ادامه نوشته

گزارش صعودبه آیقار

روزجمعه هشتم خرداد 88ساعت هفت صبح به قصدصعودبه ارتفاعات آیقارمشکین شهرراترک می کنیم.هوانیمه ابری است واحتمال بارش باران بسیاراست.یکی ازاعضای گروه طبق معمول خواب مانده است وکمی پس ازمابه آبگرم قینرجه می رسد.زیادتعجب نمی کنیم چون اولین بارنیست که این اتفاق می افتد.درهرصورت اتوموبیل رادرآبگرم پارک کرده وحرکتمان رااغازمی کنیم.بادنسبتاشدیدی می وزدوتلفیق هوای نیمه ابری وبادشدیدخبرازیک صعوددشوارمیدهد.ازآبگرم قینرجه به طرف جنوب وابتدای دره آیقارحرکت می کنیم.محوطه مسطحی که بین قینرجه وارتفاعات آیقارقرارداردکاملاسرسبزاست وعطرگلهای وحشی ازهرسوبه مشام می رسد.ساعت 9به ابتدای دره آیقارمی رسیم.تعدادی ازکوهنوردان مسن کنارچشمه کوچکی که دراین مکان قرارداردبرای صبحانه توقف کرده اند.سن بعضیشان بالای هفتاداست.بادیدن آنهاغرق لذت می شوم ودردل به ایشان تبریک می گویم برای استقامتی که به خرج داده وبه این محل رسیده اند.کناررودخانه صبحانه می خوریم ومحیای حرکت می شویم.راهی بس دشواردرپیش داریم.سراسروجودم سرشارازشوق صعوداست .دراین فصل سال تاکنون به این ارتفاعات صعودنداشته ام وبرای نظاره منظره آیقاردراین موقع ازسال لحظه شماری می کنم.ازسربالایی تندی که درابتدای دره قرارداردبالا می رویم ودوباره به کناررودخانه سرازیرمی شویم.مسیردره دراین فصل برای صعودامن نیست.رودخانه دربیشترقسمت هااززیرتوده های برف جاریست وحرکت ازروی این توده های برف خالی ازخطرنیست.به همین دلیل ازسربالایی شرقی دره بالامی رویم.سربالایی نفس گیری است وبایدآنقدربالارویم تابه راه مالرویی برسیم که تاآیقارادامه می یابد.نگران مسدودبودن راه توسط برف هستم چون اگرچنین باشدبایدبرف رادورزدکه هم ازنظرزمان وهم انرژی به ضررمان است.یک ساعت ونیم طول می کشدتابه راه مالروبرسیم.خوشبختانه راه بازاست وساعت یازده ونیم به ابتدای سربالایی تندی می رسیم که به محوطه آیقارمنتهی می شود.

                                                                

                                             ابتدای دره آیقار-88/3/8

نمای بی نظیری ازاعجازطبیعت پیش رویمان گشوده می شود.آیقاردراین فصل واقعازیباست.دره مالامال ازبرف است وتنهادربعضی ازقسمت هابرف آب شده وگیاهان شروع به رشدکرده اند.آب چشمه هابه آب ناشی ازذوب شدن برف پیوسته وجوشان وخروشان به پایین سرازیرمی شود.آب دربیشترمسیراززیربرف جاریست وتنهاصدای انرامی توان شنید.ازمیان برف هاراهی یافته وبه صعودادامه می دهیم.هرچه جلوترمی رویم برف بیشترمی شود.ساعت دوبه محوطه آیقارمی رسیم.محوطه سراسرپوشیده ازبرف است .قله درجنوب غربی استوارومغرورمارانظاره می کندولی دراین برنامه نمی توانیم به دیدارش رویم چون هدفمان ادامه مسیربه طرف تندیرلیست وازنظرزمانی امکان صعودبه خودقله رانداریم.

                       

                                                                  آبگیرصمدگولی-هشتم خرداد88

                                                   

                                                                                         دره آیقار88/3/8

                       برای پیگیری گزارش صعودبه ادامه مطلب مراجعه نمایید.

ادامه نوشته

باساوالان چه کرده ایم؟

باعروس کوههای ایران چه کرده ایم؟چه برسراین کوه وطبیعت اطرافش آورده ایم؟ساوالان درحال مرگ تدریجی است وماگویی مسخ شده ایم وکوروکرتنهابه نظاره نشسته ایم.کوهنوردانی که رنج راه به جان خریده وبه قله می رسندقطعاوضع اسفناک قله ودریاچه رادیده اند.دریاچه به گورستان قوطی کنسروتبدیل شده است.پلاستیک وظروف یکبارمصرف درجای جای قله پراکنده اند.پلشتی رامابه ساوالان آوردیم وگرنه این کوه مظهرپاکی بود.اطراف پناهگاه بیشتربه زباله دانی شبیه است تاکمپ.احداث راه ماشین روبه پناهگاه سبب هجوم افرادی شدکه هیچ ارزشی برای کوه قایل نبودندواگرنبوداین راه سهل وآسان محال بودکه بتوانندخودرابه این محل برسانند.بیشتراین افرادحتی توانایی صعودبه قله راندارندوازابتداواگرکمی جانسخت ترباشندازاواسط راه برمی گردندوعطای صعودرابه لقایش می بخشندوتنهاارمغان آنهابرای ساوالان زباله وانهدام طبیعت خواهدبود.کوهنوردواقعی بااتوموبیل به پناهگاه نمیرود.کوهنوردواقعی لذت رسیدن به پناهگاه رابعدازچندین ساعت کوهپیمایی وعرق ریختن می داندواین لذت راباهیچ جیپ ولندروری معاوضه نخواهدکرد.کوهنوردواقعی می داندکه

پایین آوردن چندقوطی کنسروازقله کارزیاددشواری نیست.کوهنوردواقعی می داندکه شیشه دویست سال طول می کشدتاازبین برود.اومی داندکه ظروف یکبارمصرف سالهامهمان ناخوانده کوه خواهندبودوبازمی داندکه مهمان کوه است وهدیه مهمان به میزبان پلشتی نخواهدبود.ماراچه شده است؟چرامی خواهیم پای افرادی رابه مکانی بازکنیم که کوچکترین حرمتی برایش قائل نیستند.پیرزن هفتادساله ای رابالندرورتاپناهگاه می آوریم وصبح فرداصدمترنرفته باحال زاروپس ازچندین باراستفراغ وتنگی نفس وبالارفتن فشارخون وچندین دردومرض دیگرپایین آورده وباهمان لندرورعازم بیمارستان می کنیم.ازاین صعودشروع نشده به انتهارسیده,چه چیزعایدفردموردنظروکوه شده است.برای کوه چندکیلوگرم زباله وبرای آن کوهنورددازکارکنان بیمارستان ودربدترین حالت شایدازکارکنان سردخانه بایدپرسید.

بیشترکوهنوردان واقعی مدتهاست که مسیرصعودخودراازپناهگاه به جانپناه غربی تغییرداده اندچون دراین مسیرآلودگی وپلشتی کمتراست وپای ناکوهنوردان هنوزبه این مسیربازنشده است ومبادروزی که راهی دیگرمهمان ناخوانده این قسمت ازکوه شودولذت صعودازاین مسیرراهم ازمابگیرد.انشاالله که آن روزهیچگاه فرانرسد.

                   واقعاحیف نیست این طبیعت زیبانابودشود؟
                           
                      گل پامچال درساوالان-اردیبهشت88
                                                  

                                                      گلی رسته برسنگ-منطقه کرکری اردیبهشت 88
                                                                                     
                                                      سرچشمه رودخانه کرکری(karkari) اردیبهشت88

چراسبلان زیباست؟(WHY SABALAN IS THE MOST BEAUTIFUL)

اگربگوییم سبلان زیباترین کوه ایران است ,سخن به گزاف نگفته ایم.درست است که طبیعت به هرشکل وظاهری که باشدزیباست,چه کوه باشدوچه دشت یاحتی کویری سوزان ولی تمام کسانی که ازاین کوه وطبیعت اطراف آن دیدن کرده اندگواهی خواهنددادکه سبلان چیزدیگری است.ازنظر   
چشمه های آبگرم درایران رقیبی برای سبلان نخواهیدیافت .چه ازنظرتعدادچشمه های آبگرم وچه
ازنظربی همتابودن بعضی ازآبگرم های این منطقه.به عنوان مثال قینرجه گرمترین چشمه آبگرم
ایران وحتی به روایتی جهان است.آبگرم قوتورسویی نمونه مشابهی درکشورنداردوچشمه های آبگرم موجوددرسرعین ازنظرتعدادچشمه متمرکزدریک ناحیه استثنایی است.
دره زیبای شیروان دره(SHIRVAN DARE)به واقع اعجازطبیعت است.برکه های اطراف سبلان یکی ازیکی زیباتر,ییلاقهای باصفاوکم نظیردامنه های سبلان ,چشمه های جوشان ,سنگ زیبای عقاب,و
مهمترازهمه دریاچه قله سبلان که درایران بی نظیرودرجهان کم نظیر است.اینهاهمه دلایلی هستندکه مجابمان می کندسبلان رازیباترین کوه ایران بنامیم.
سبلان ازجنبه اعتقادی ومذهبی هم کوهی کم نظیراست.طبق روایات زرتشت دراین کوه به پیامبری رسیده وسی سال دراین کوه عبادت کرده است.حتی روایاتی وجودداردکه معتقدندآرامگاه زرتشت درقله ساوالان واقع است.
درکتب تاریخی هم ازاین کوه سترگ بااحترام یادشده است.ناصرخسروقبادیانی بلخی سیاح معروف هنگامی که این کوه رادیده باعبارات جالب زیردرموردآن نوشته است:
«ازدورنگریستم.برف سنگینی داشت وبرعقابی می ماندکه درحال پروازاست.اهالی گفتندهرگاه برف ساوالان تماماذوب شودآنروزقیامت خواهدشد.»
یاقوت حموی درکتاب معظم معجم البلدان ساوالان راچنین توصیف کرده است:
«قبورتعدادی ازصالحان دراین کوه واقع است وعقیده برآن است که قبرحامدپیامبردرتیغه دوم پایین قله قراردارد.»
                                                             

                                  غروب دردامنه های سبلان-مردادماه87

                                                                  
                                  غروب درمنطقه زمین گرمایی بهمن ماه 87

                                                                        
                                  غروب آفتاب -کوه دلی آلی -دامنه ساوالان-آذر1387

صعودبه جانپناه ازطریق شابیل

      

آبگرم شابیل ازگذشته به عنوان مبداصعودبه قله ساوالان مطرح بوده است .برای رسیدن به این آبگرم بایدازمشکین شهرحرکت کرده وبعدازگذرازروستای آلنی وشهرلاهرودازجاده ای کوهستانی به سمت جنوب پیش رفته وباگذرازکناردره بسیارزیبای شیروان دره(shirvan dare)به شابیل رسید.راه درسالیان اخیروبه دنبال توسعه شابیل بهسازی شده ودرفصل بهاروتابستان هرگونه وسیله نقلیه درآن قادربه تردداست.ازشابیل به بعدوبرای رسیدن به جانپناه ازدومسیرمی توان استفاده کرد.

الف)-مسیریال شمالی جنوبی

ب)-مسیرقاراگول به جانپناه

مسیریال شمالی جنوبی :این مسیردرکل آسان ترین وکوتاه ترین مسیربرای رسیدن به جانپناه می باشد.برای رسیدن به ابتدای این یال بایدازطریق راه خاکی که ازشابیل به پناهگاه احداث شده جلورفت وپس ازگذرازییلاق خاوندی ازراه پناهگاه که به شرق می پیچدخارج شده وبه سمت جنوب ادامه مسیرداد.پس ازحدودنیم ساعت به دره ای خواهیم رسیدکه ازغرب یاپراق داغی(yaprag dagi) تازیریخچال غربی سلطان جلو میرود.

                                                             

                                                                   مسیرهای صعودبه جانپناه ازطریق شابیل

                                                                           

                                                                    مسیرهای صعودبه جانپناه                                                         

برای پیگیری بحث به ادامه مطلب مراجعه نمایید

ادامه نوشته

زیباترین مسیرصعودبه سبلان

زیبایی های این کوه افسانه ای آنقدرزیاداست که انتخاب یک مسیربه عنوان زیباترین رادشوارمی کند.لیکن اگرقرارباشدتنهایک مسیرراانتخاب کنیم انتخاب من بیشک مسیررضوان دره به جانپناه غربی خواهدبود.برای رسیدن به ابتدای این مسیربایدپس ازرسیدن به روستای موییل ازطریق راه خاکی احداث شده برای تاسیسات زمین گرمایی جلورفته وپس ازنمایان شدن دره پیاده خودرابه ابتدای دره رساند.البته راه عشایری ناهمواری ازجاده زمین گرمایی جداشده وتاابتدای دره جلو می رودولی تردددراین جاده توسط اتوموبیل های شاسی بلندمیسراست.ازجاده خاکی زمین گرمایی تاابتدای دره نیازبه حدودنیم ساعت پیاده روی می باشد.درست درابتدای دره سنگ بزرگی قرارداردکه کوهنوردان ازان به عنوان نشانه استفاده می کنند.درکناراین سنگ درفصل بهاروتابستان عشایرسکنی می گزینندوراه صعودازکنارآلاچیق های آنهامی گذرد.

دره شیب نسبتاتندی داردوحین صعوداگراستراحت های متناوب وجودنداشته باشدسبب خستگی زیادمی شود.زمان لازم برای رسیدن به انتهای تپه بین یک ونیم تادوساعت است.پس ازاتمام دره قطعه منطقه ای قرارداردبه نام ساری گونی (sari gooney)که مملو ازسنگ های آتشفشانی بزرگ است.درواقع این منطقه خوددره کوچکی است که عمودبررضوان دره قرارداردوپس ازگذرازان به قوردلی گول(goordli gol)خواهیم رسیدومنظره بی بدیلی ازاعجازطبیعت پیش راشاهدخواهیم بود.

قوردلی گول آبگیرکوچکی است که آب آن ازذوب برف های اطراف تامین می شود.درقسمت جنوب ابگیرقله کسراقدبرافراشته است که دو یخچال عظیم ان زیبایی وصف ناپذیری دارند.جانپناه کسرادرجنوب شرقی ابگیرقرارداردکه ازطریق یالی که ازابگیرتاجانپناه امتداددارددرمدت نیم ساعت می توان به ان رسید.درشرق ابگیردره هرم چال واقع است وقله سلطان درامتداداین دره قدبرافراشته است .

کوهنوردانی که صبح زودازابتدای رضوان دره حرکت خودراشروع کرده اندمعمولا صبحانه رادرکنارقوردلی گول می خورند.چشمه کوچکی درکنارابگیرقرارداردکه درسالهای کم بارش اب ان بسیارکم می شودولی درهرحال وجوداین چشمه نعمت بزرگی است.البته رودخانه کوچکی هم ازذوب برف های کسرا تشکیل شده وازکنارقوردلی گول به سمت پایین دست سرازیر می شودولی اب ان کمی تلخ بوده وبهتراست تنها درصورت ضرورت به عنوان آب شرب مصرف شود.

                                                                 

                                 نمای کسراازکنارقوردلی گول تیرماه 87

پس ازگذرازقوردلی گول چشم انداززیرپیش چشمانمان گسترده خواهدشد.درشرق قله سلطان قدبرافراشته است.همچون دیوی صبورباپیکری سترگ که تحسین هربیننده ای رابرمی انگیزد.درجنوب قلل کسراوهرم چسبیده به هم قراردارندودرشمال مجموعه صخره ای بسیارزیبایی بنام قرخ مسجد(grkh masjed)که معنی ان به فارسی چهل مسجداست.شایدصخره های متعددانرابه مناره مسجدتشبیه کرده باشندوشایدهم علت دیگری داشته است.بین هرم وکسراازیک طرف وقرخ مسجدازطرف دیگردره بسیارزیبایی قرارداردکه شایدازمعدودمکان های بکرمانده درکوهستان ساوالان باشد.درطول سال شایدمعدودی کوهنوردگذرشان به این دره بیافتدودیگرهیچ.دراین دره گیاهی نمی رویدوزمین زیرپایمان مخلوطی است ازشن ویخ.سنگ های اتشفشانی درهمه مسیرپراکنده اندویخچالهای دوگانه عظیم کسرادرضلع جنوبی این دره قدبرافراشته اند.هرچه جلوتربرویم این دره ساکت ترومخوف ترمی شود.ادامه دره به راست می پیچدوبه ناگاه منظره ای جالب وبی نظیرپدیدارمی شود.یخچال هرم درانتهای دره قرارداردوزیبایی ان انسان رامسحورخویش می گرداند.ذوب یخچال رودکوچکی راپدیدمیاورد که همچون اشک چشم زلال است وانقدرسردکه چندلحظه بیشترنمی توان دست رادرآن نگاه داشت وجالب تراینکه این رودکوچک به ناگاه درزمین فرومی رودوتنهاصدای ان که اززیرزمین جاریست بگوش می رسد.

کمی جلوتراب باردیگرنمایان می شودوکمی جلوتربرای همیشه درزمین فرو می رود.دیدارازاین دره زیبا مطمئنایکی ازجالبترین وبه یادماندنی ترین بخش های کوهنوردی درساوالان خواهدبود.

کوهنوردانی که قصدرسیدن به جانپناه را دارندمعمولا وارداین دره نمی شوندبلکه راه خودرابه سمت شمال کج کرده وازشیب تندی که چسبیده به قرخ مسجدقرارداردبالارفته وبه دره دیگری می رسندکه آیی یاتاقی(ayi yatagi)نام دارد.به معنی محل خوابیدن خرس.زمانی شایداین نام بامسمابوده است ولی درحال حاضرتنهاچیزی که دران دیده نمی شودخرس است.

                                                                          

                     مسیرصعودبه قله اصلی سبلان(سلطان)ازجبهه غرب وکنارقوردلی گول

                                                                                                             

درورودی آیی یاتاقی ازهرم چال چشمه کوچکی قرارداردکه اززیرسنگ های بزرگ این مسیرمی گذردودربیشترجاهاتنهاصدای آن رامی توان شنیدودرچندنقطه ازبین سنگ هادیده می شود.برای دسترسی به آن بایدازبین سنگ هاپایین رفت.کوهنوردان معمولا نهاررادرکناراین چشمه می خورند.ادامه مسیرتاجانپناه آکنده ازسنگ است وراهپیمایی دربیشترمسیرازروی سنگ انجام می شود.به دلیل افزایش تدریجی ارتفاع اغلب کسانی که برای اولین بارصعودازاین مسیرراتجربه می کنندکوه گرفتگی دراین محل گریبانگیرشان خواهدشد.

این مسیربه شکل دره ای است که دوطرف آنراصخره های بزرگ احاطه کرده اند.دره کمی بالاتربه راست می پیچدویخچال نسبتابزرگی درروبروپدیدارمی گرددکه آب حاصل ازذوب آن به سمت پایین دست جاری شده وکمی جلوتردرلابلا ی سنگ هافرومی رود.آب یخچال قابل شرب است ولی بدلیل طعم تلخ آن زیادمناسب نیست.نرسیده به یخچال بایدبه چپ پیچیدوازسربالایی کوچکی بالارفت که به جانپناه منتهی می شود.

                                                                                

                                          مسیرصعودبه قله سلطان ازجبهه غرب وازکنارقوردلی گول  

                                               جانپناه سازه فلزی کوچکی است که به زحمت گنجایش ده تانهایت پانزده نفررابرای خواب دارد.اکثرکوهنوردان ترجیح می دهندشب رادرچادربه صبح رسانند.شب های این منطقه بسیارسرداست وحتی درتیرومردادهم دمای هوادرشب به زیرصفرمرسدوهمراه داشتن لباس گرم وکیسه خواب مناسب ضروری است.توصیه می شودکوهنوردان ازخوردن غذای سنگین اجتناب کنندچون تهوع درمیان جمع زیادی ازکوهنوردان دیده می شودوخوردن غذای سنگین سبب استفراغ خواهدشد.بدلیل ارتفاع زیادجانپناه که بالای 4000متراست اغلب صعودکنندگان سردردراتجربه خواهندکردومعمولابه خواب رفتن دراین ارتفاع مشکل بزرگی است واستفاده ازقرص خواب اورمی تواندتاحدودی این مشکل رابرطرف سازد.

ازساوالان وجانپناه سخن گفتن ویادی ازقارتال(عقاب)ساوالان نکردن بی سلیقگی است.این شاهکارافرینش درکنارجانپناه قرارداردوصخره ای آتشفشانی است که اگرازجهت شمال به آن نگریسته شودبسان عقابی مغروراست که نشسته وسررابه طرف مشرق چرخانده است.عقاب سبلان درطول زمان به نماداین کوه تبدیل شده است وکمترکوهنوردی رامی توان یافت که ازمسیرجانپناه صعودکرده باشدوعکسی ازعقاب ساوالان به یادگارنداشته باشد.                                                          

                                                                                                                                

گوره رم بیرقایانین اوسته دایانمیش قوجاقارتال

اوداداشدان یونولوب وای بونه احوال بونه تمثال

بابکین قارتالی بواولمایادورموش بئله بی حال

قوپاریرسینه ده جنجال

منی جانا باشابیرسال

گوره سن کیملره ابهاملی سوال لارفاش اولوبدور

اولمایابابک اولندن سوراگوزلریاش اولوبدور

حتم ائدیب بابک اولوبدورکی آیاقلارباش اولوبدور

داشلاراسیرداش اولوبدور

غیرتیندن داش اولوبدور

بعدازیک شب اقامت معمولاسردردوتهوع به میزان زیادی کاهش می یابد. مسیرصعودازجانپناه تاقله شیب زیادی دارد وبین دوتادوونیم ساعت زمان برای صعودنیازخواهدداشت.مسیربدلیل رفت وامدکوهنوردان کاملا مشخص است ونیازبه توضیح اضافی وجودنداردتنهانکته قابل ذکراین است که کوهنوردان درمسیرجانپناه تاقله بهتراست ازانحراف به چپ وراست مسیرصعوداجتناب کنندزیراخصوصادرطرف چپ مسیرصعودپرتگاه های عمیقی وجوددارد.وسرانجام پس ازتحمل اینهمه سختی دریاچه بسیارزیبای ساوالان پدیدارخواهدشدکه به حق شاهکارآفرینش است .                              

گزارش صعودزمستانی به حاتم مشه سی

حاتم مشه سی جنگل کوچکی واقع درجنوب غرب مشکین شهراست که صعودزمستانی به ان بسیارجذاب می باشد.این جنگل درگذشته وسعت زیادی داشته است ولی درحال حاظربه دلیل بریدن بی رویه درختان جنگل توسط سودجویان ازوسعت ان بسیارکاسته شده است.

این جنگل کوچک وزیبا یک وجه مشخصه جالب داردوان وجوددرختان بلوط می باشد.درختانی زیباباچوبی بسیارمحکم که باوجودجفای ادمیان هنوزدراین جنگل تعدادی ازانها قدبرافراشته اند.البته درسالیان اخیراقدامات حفاظتی موثری برای حفظ گونه های گیاهی این جنگل انجام شده است که گرچه حکم نوشداروی پس ازمرگ سهراب رادارد ولی بازشایسته تقدیراست.دربهاروتابستان این جنگل حکم تفریحگاه عمومی راپیدا می کندوبه دلیل احداث راه اتوموبیل روشاهدهجوم سیل جمعیت می باشدکه قطعاحظوراین تعدادازگردشگران سبب اسیب به گونه های گیاهی وفرارگونه های جانوری خواهدشد.جالب اینکه مسوولان مربوطه بااحداث تاسیسات رفاهی دردل جنگل به این هجمه انسانی دامن می زنند.جای سوال دارد که وقتی تفریحگاه وسیعی همچون دره خیاوچایی درمنطقه وجودداردوجوابگوی گردشگران است هدایت گردشگران به این جنگل درحال نابودی چه توجیهی می تواندداشته باشد.

به هرروی ساعت ده صبح مشکین شهررابه مقصدروستای قینرجه ترک کردیم.این روستادرجنوب راه ارتباطی مشکین شهربه اهرقراردارد.برای رسیدن به این روستا پس ازعبورازروستای دوشانلوبایدازراه اصلی خارج شدوپس ازطی کردن چندکیلومتربه روستای قینرجه رسید.البته راه اسفالته می باشد وحتی درزمستان هم مسیرقابل ترددمی باشد.برخلاف بهاروتابستان که رفت وامددراین مسیرزیادمی باشددرزمستان غیرازاهالی روستاهای اطراف کمترکسی درجاده دیده می شود.قینرجه روستای کوچکی است که حضورافرادغریبه دراین فصل سال برای اهالی جالب وغیرمنتظره می باشد.جلو مسجدروستااتوموبیلهاراپارک می کنیم چون بقیه قسمتهای روستا مملوازبرف می باشد.تعدادی ازاهالی جلوی مسجدنشسته وتن خویش رابه آفتاب زمستانی سپرده اند.اکثراکهنسالندزیراجوانان روستادرزمستان برای کاربه شهرهای بزرگ وخصوصاتهران می روند.پیرمردان روستامارااحاطه می کنندوعلت حضورمان راجویا می شوندوکاملامشخص است که ازدیدن کوهنورددراین موقع ازسال شگفت زده شده اند.کودکان روستا هم جمع می شوندوبه نظاره مامی نشینند.پیرمردان پس ازاینکه ازمقصدمامطلع می شوندسعی می کنندماراازادامه مسیربازدارند.توجیه آنهاوجودحیوانات وحشی درجنگل دراین موقع ازسال می باشد.نمی دانندکه دیگربرخلاف زمان جوانی آنها دربیشه خبری ازخرس وگرگ وپلنگ نیست ودیرزمانی است که حیوانات بیشه جان خویش رابرداشته وازجورآدمیان گریخته اند.

پیرمردان سالهاست که به بیشه نرفته اندوازمصیبتی که انسان به سربیشه آورده است بی خبرند.آنهانمیدانندکه دیگربیشه ازحیوانات خالی شده است ودرعوض ازظروف یکبارمصرف وپلاستیک انباشته گشته.آنهانمی دانندکه جنگل چقدرکوچک شده است وکنده های بریده شده درختان درجای جای بیشه دیده می شوند.

پیرمردان روستاراباتفکراتشان تنها می گذاریم وازآخرین کوچه روستاراهمان رابه طرف جنگل کج می کنیم.زمین پوشیده ازبرف است ودربعضی ازقسمت های مسیربرف تازانوهایمان می رسد.صدای فشرده شدن برف درزیرکفش هایمان تنهاصدایی است که به گوش می رسد.هواآفتابی است وهنوزازسرماخبری نیست ولی می دانیم که باافزایش ارتفاع سرما به پیشوازمان خواهدآمد.راه تاجنگل سربالایی است وراهپیمایی دربرف نیروی مضاعفی می طلبد.تاچشم کارمی کندبرف است وبرف.کوهنوردان می دانندکه دربرف امکان گم کردن راه بسیاراست وعلت هم پوشیده شدن نشانه های موجوددرمسیراست.پس ازدوساعت پیاده روی کم کم نوک درختان بیشه ازدوردیده می شود.نرسیده به جنگل کانتینری قرارداردکه جهت مراقبت ازجنگل توسط ارگانهای مسوول درورودی جنگل قرارداده شده است.کنارکانتینرکمی استراحت می کنیم وسپس واردجنگل می شویم

                                                                 

                                           

                                                          منظره زمستانی حاتم مشه سی-بهمن ماه 1387 

پس ازحدود500متربه ساختمان نیمه سازی می رسیم که دروسط جنگل احداث شده ومعلوم نیست که قراراست چه استفاده ای ازان بشودولی درهرحال مشخص است که احداث این بنا دردل جنگل بدون کارشناسی دقیق وبدون توجه به عواقب هجوم انسانی به جنگل انجام شده است.درجای جای بیشه آثارباقی مانده ازبریدن وریشه کن کردن درختان دیده می شودواگربا نگاهی موشکافانه به درختانی که هنوزسرپاهستندبنگریم زخمهای تبروتیشه درجای جای جسم رنجوردرختان رامشاهده خواهیم کرد.جنگل ازجورادمیان خسته است واین رابازبان بی زبانی فریادمی زند.

هرچه جلوترمی رویم اثارتخریب بیشتردیده می شود.ازگرگ وخرس پیرمردان روستاهم خبری نیست.جنگل به خانه اشباح می ماند.افسوس که دراین فصل سال که منطقه کاملا خلوت است درجنگل پرنده پرنمی زند.خودرابه تنهاچشمه موجوددرجنگل می رسانیم وپس ازکمی استراحت ازچوب های خشک اتشی فراهم کرده ونهاردرست می کنیم.همه جا بابرف پوشیده شده است.به زحمت برف قسمت کوچکی راپاروکرده وبساط نهاررامی چینیم.اتش وچای داغ کمی گرممان می کندولی سوزسردشامگاهی زمان بازگشت رایاداوری می کند.هواتاریک شده است که اهنگ بازگشت می کنیم.بادورشدن ازاتش تازه به میزان سردی هوا پی می بریم.راهپیمایی درنورچراغ قوه هاودرحالی که تازانودربرف فرورفته ایم عالم دیگری دارد.

یک ساعت بعدبه روستامی رسیم.ورودماسگ های روستارابه تکاپومی اندازدوبانگ سگ هاازهرطرف بلندمی شود.روستاییان به پیشوازمان می ایندوپیرمردهاازدیرکردن مااظهارنگرانی می کنندومی ترسندکه مباداطعمه حی وانات وحشی شده باشیم  .دردل می خندم ولی دلم نمی ایدتصورات انهاراازجنگل پراز خرس وپلنگ تغییردهم بگذارجنگل درنظرآنهاهمچنان زنده ومخوف باقی بماندبگذارندانندکه جنگل دارد می میرد. 

                                                                           

                                                       گروه کوهنوردی آیقار  

                                                                    

                                                       غروب درحاتم مشه سی                                                                                                                          

تندیرلی بهشت گمشده اذربایجان

بدون شک یکی اززیباترین مناطق آذربایجان وحتی ایران منطقه تندیرلی (tandirli)میباشد.کسانی که دربهارموفق به دیدن تندیرلی شده اندبی تردیدبادیدن زیباییهای بی نظیرآن غافلگیرشده وانگشت به دهان مانده اند.این منطقه انقدرزیباست که کسی که یک بارواردمنطقه میشودمطمئنادگرباربه سوی ان جذب خواهدشدوهیچگاه زیباییهای آنراازیادنخواهدبرد.تندیرلی به صورت گودی است که توسط ارتفاعات احاطه شده است.درتندیرلی آنقدرچشمه وجودداردکه شمارش انهابسیاردشواراست وفاصله چشمه هاازهم حداکثر صدمتراست.به دلیل وجودسفره های اب زیرزمینی خاک تندیرلی همواره مرطوب وازآب اشباع میباشدبه همین دلیل است که حتی درسالهای خشکسالی هم این منطقه سرسبزی خودراازدست نمی دهد.رودخانه بزرگ خیاوچای ازبه هم پیوستن آب چشمه های تندیرلی تشکیل میشود.

برای رسیدن به تندیرلی میتوان ازمسیرهای متعددی استفاده کردکه آسانترین مسیردسترسی استفاده ازراه احداث شده برای تاسیسات زمین گرمایی میباشد.پس ازگذرازسایت اخرزمین گرمایی راه درامتدادخیاوچای جلومیرودوپس ازدو الی سه کیلومتربه تندیرلی میرسد.این راه ناهمواربوده وتنها اتوموبیلهای دودیفرانسیل قادربه طی کردن این مسیر میباشند.البته لازم به ذکراست که لذت راهپیمایی دراین مسیرواستفاده اززیباییهای بیشماران چیزدیگری است.پس  ازورودبه محوطه اصلی تندیرلی با ناحیه گودی روبروخواهیدشدکه سمت شمالی آن تپه ای مملوازگون وتوده های سنگ است.درجهت شرق تپه هایی سبزقراردارندوسمت غرب تندیرلی هم قله آیقارقدبرافراشته است.زیباترین قسمت تندیرلی ارتفاعات جنوبی است که چشمه چمنزاروبرف را یکجادرکنارهم جمع کرده است.درقسمت هایی ازضلع جنوبی برف تابارش برف جدیدباقی می ماند.زیباترین جلوه طبیعی این منطقه بدون شک آبگیربسیارزیبایی است دراولین دیداریک سورپریزواقعی برای بازدیدکننده خودخواهدبود.گروه کوهنوردی مااین آبگیرزیباراصمدگولی(samad goli)نام نهاده است.ابعاداین ابگیرحدوداپنجاه متردرپنجاه متر وعمق آن نامعلوم است.آب آن ازذوب برف وشایدهم ازچشمه های بستربرکه تامین می شود.این آبگیردرجهت شمال غربی تندیرلی قرارداردوازانتهای راه منتهی به تندیرلی بایک ساعت پیاده روی می توان به ان رسید.پس ازصمدگولی باادامه مسیربه طرف غرب به محوطه مسطحی خواهیم رسیدکه کوه دلی آلی (dali ali)درشمال آن قرارداردوقله آیقاردرجنوب آن.

                                                                               

                                 دره منتهی به تندیرلی مردادماه ۱۳۸۷دوربین نوکیاN۷۳

                                                                   تندیرلی-مرداد87                      

          دورنمای تندیرلی ازفرازقله آیقارتیرماه1387